Bariera hydrolipidowa - co to jest, funkcje, uszkodzenie i odbudowanie bariery hydrolipidowej skóry

Skóra to jeden z najbardziej istotnych narządów, który oddziela ciało od środowiska zewnętrznego i chroni je. Jest to możliwe za sprawą wielowarstwowej budowy skóry, złożonej z tkanki podskórnej, skóry właściwej oraz naskórka.

Naskórek sprawia, że do organizmu nie wnikają chorobotwórcze mikoorganizmy, a ciało nie traci zbyt dużej ilości wody. Całą jego powierzchnię pokrywa bariera hydrolipidowa, określana też jako płaszcz hydrolipidowy lub warstwa hydrolipidowa.

Bariera składa się przede wszystkim z ceramidów, wolnych kwasów tłuszczowych i cholesterolu. Uszkodzenie tej warstwy negatywnie wpływa na wygląd i kondycję skóry, staje się ona sucha, zaczerwieniona i ma tendencję do łuszczenia się.

Bariera hydrolipidowa przede wszystkim chroni skórę przed czynnikami, takimi jak słońce, mróz, wiatr, kurz, smog, zanieczyszczenia czy zmienne temperatury. Dodatkowo zmniejsza utratę wody z naskórka, opóźnia procesy starzenia się i utrzymuje elastyczność skóry.

Płaszcz hydrolipidowy dba o odpowiednie pH i powstrzymuje rozmnażanie się mikroorganizmów, takich jak bakterie i grzyby. Przenosi również składniki aktywne z kosmetyków do głębszych warstw skóry, co jest szczególnie istotne w przypadku preparatów nawilżających i przeciwstarzeniowych.

Symptomy, które mogą oznaczać uszkodzenie warstwy hydrolipidowej to:

• nadmierna suchość skóry,
• uczucie ściągnięcia skóry,
• pieczenie,
• swędzenie,
• zaczerwienie skóry,
• łuszczenie się skóry,
• zmiana barwy skóry na żółtawy lub szarawy,
• nadmierne wydzielanie sebum,
• nadwrażliwość na stosowane wcześniej kosmetyki,
• nadwrażliwość na zmiany temperatury.

Istnieje wiele czynników, które mogą przyczyniać się do uszkodzenia płaszcza hydrolipidowego. Wśród najpopularniejszych wymienia się agresywną pielęgnację. Okazuje się, że zbyt częste mycie twarzy kosmetykami, zawierającymi alkohol ma negatywny wpływ na kondycję skóry.

Podobnie działa nadużywanie peelingów (szczególnie mechanicznych), stosowanie mydła do mycia twarzy, a także nieużywanie kremów, które chroniłyby naskórek przed działaniem promieniowania UV, wiatru czy zmian temperatur.

Podrażnienie skóry i niszczenie jej warstwy ochronnej gwarantuje codzienne, energiczne pocieranie jej ręcznikiem. Czynność tą warto zamienić na delikatne przykładanie miękkiego ręcznika lub ściereczki do twarzy, by zabrać nadmiar wody.

Bardzo złym pomysłem jest również wystawianie twarzy na słońce lub mróz bez odpowiedniej ochrony. W tym celu należy stosować odpowiednie kremy z filtrami UV, w zimie zalecane jest również noszenie czapki i szalika, którym można osłonić się od mocnego wiatru.

Negatywnie mogą działać także ostre szczoteczki do mycia twarzy, używane dwa razy dziennie w towarzystwie intensywnych środków myjących, szczególnie na bazie mydła. Uszkodzenie warstwy hydrolipidowej może nastąpić również na skutek zbyt mocnego pocierania skóry wacikami do demakijażu.

Odbudowanie płaszcza hydrolipidowego skóry jest możliwe, ale wymaga cierpliwości i przestrzegania kilku ważnych zasad. Przede wszystkim należy zrezygnować na jakiś czas ze stosowania peelingów oraz dogłębnie oczyszczających maseczek.

Konieczne jest również zamienienie stosowanych dotąd kosmetyków, na takie z fizjologicznym pH, kierowanych do osób ze skórą nadwrażliwą i ze skłonnością do alergii.

Są one na tyle delikatne, że nie pogłębiają uczucia ściągnięcia, niwelują podrażnienia, zaczerwienie i świąd. Po każdym umyciu twarzy należy zaaplikować nawilżający krem lub serum, które wspomoże proces odbudowy bariery skóry.

Warto na jakiś czas ograniczyć stosowanie szczoteczek do mycia twarzy, nie pocierać jej, często wymieniać ręczniczek do wycierania skóry oraz poszewkę na poduszkę. Niezwykle ważne jest codzienne stosowanie kremu z filtrem SPF oraz uzupełnianie codziennej diety o nienasycone kwasy tłuszczowe omega 3-6-9, świeże warzywa i owoce.